50 năm giữa đôi miền văn hoá

50 năm giữa đôi miền văn hoá
(ĐHCT) - Trong những ngày đầu năm 2026, lớp lớp cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ Trường Đại học Chính trị rạo rực niềm vui hướng về Lễ kỷ niệm 50 năm Ngày Truyền thống và đón nhận Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhất. 50 năm qua, Nhà trường đã luôn hoàn thành tốt sứ mệnh của mình, qua đó lập nhiều chiến công, nhiều thành tích đầy tự hào; được Đảng, Nhà nước phong tặng Danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.
     Để làm nên những thành tựu đó, bên cạnh sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, Quân uỷ Trung ương, Bộ Quốc phòng và sự nỗ lực, phấn đấu, hy sinh của lớp lớp cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ, Nhà trường còn được sự tạo điều kiện và giúp đỡ to lớn của cấp uỷ, chính quyền và nhân dân trên địa bàn đóng quân. Đặc biệt, chính những nét văn hoá đặc sắc của những vùng đất “địa linh, nhân kiệt” ấy đã góp phần nuôi dưỡng, rèn luyện nhân cách cho những học viên đào tạo sĩ quan chính trị cấp phân đội, để họ thực sự trở thành những “sĩ quan tâm hồn” sau này.

Quang cảnh Trường Đại học Chính trị

tại Hà Nội (Khu A).
     Có thể thấy, Nhà trường hiện đang đứng chân trên các địa phương: phường Vân Hà, phường Kinh Bắc (tỉnh Bắc Ninh) và xã Yên Xuân (thành phố Hà Nội) - những vùng “địa linh, nhân kiệt” với truyền thống văn hóa dân gian ngàn năm. Khu B của Nhà trường hiện nay (vốn là trụ sở chính của Nhà trường hơn 40 năm, trước năm 2018) nằm gọn trong thành cổ Bắc Ninh, nằm giữa một không gian văn hóa quan họ đặc sắc, tình tứ, duyên dáng vô cùng. Kể từ năm 2018, bên cạnh khu B, Nhà trường đã chuyển phần lớn lực lượng lên đóng quân tại khu A (nay thuộc xã Yên Xuân, thành phố Hà Nội), giữa miền đất được mệnh danh là “xứ Đoài mây trắng”. Đây cũng được coi là “thủ phủ” của màu xanh áo lính. Với vị trí của một “vọng gác thủ đô, áo giáp chở che, ngàn năm bền vững” - như lời bài hát Hà Tây quê lụa của cố nhạc sĩ Nhật Lai, nơi đây được chọn làm điểm đóng quân của nhiều đơn vị quân đội chủ lực và địa phương; nhiều học viện, nhà trường quan trọng của Quân đội nhân dân Việt Nam. Về với xứ Đoài, Trường Đại học Chính trị về với một vùng không gian rộng lớn với những cảnh sắc tươi đẹp bao quanh và một miền trầm tích văn hóa tâm linh từ thuở gây dựng những quốc gia đầu tiên của người Việt cổ. Người dân xứ Đoài khá bộc trực và ngay thẳng, sống khẳng khái, khoan dung. Họ nổi tiếng hay làm và cũng rất khéo tay. Người dân xứ Đoài cư xử với tất cả mọi người không phân biệt địa phương, bất cứ người ở đâu cũng đều được quan tâm giúp đỡ theo phương châm “tứ hải giai huynh đệ”. Đã từ lâu, họ coi bộ đội và màu xanh áo quân nhân như một phần của miền đất này.

Quang cảnh Trường Đại học Chính trị

 tại Bắc Ninh (Khu B).
     Vì vậy, trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng môi trường văn hóa, Đảng ủy, Ban Giám hiệu Nhà trường luôn coi trọng việc gắn kết với không gian văn hóa rộng lớn của địa phương, thông qua các mối quan hệ kết nghĩa bền chặt. Hầu hết các đơn vị quản lý học viên đều có đơn vị kết nghĩa là các làng, bản, khu phố trên địa bàn đóng quân. Hằng năm, Nhà trường đều tổ chức các đoàn cán bộ, học viên thực hiện hành quân dã ngoại làm công tác dân vận, kết hợp hè tình nguyện để thực hiện chức năng đội quân công tác, tuyên truyền, vận động và giúp đỡ nhân dân phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo bền vững, thực hiện đền ơn, đáp nghĩa. Bên cạnh đó, Nhà trường và các đơn vị quản lý học viên đã thường xuyên tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa với các địa phương trên địa bàn đóng quân thuộc hai vùng văn hóa đặc sắc là quan họ Bắc Ninh và xứ Đoài.
     Qua các hoạt động thường xuyên ấy, những giá trị văn hóa đặc sắc của các địa phương đã thẩm thấu vào không gian văn hóa của Trường Đại học Chính trị và lưu dấu ấn đậm nét trong phong cách giao tiếp, ứng xử của đại đa số cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ của Nhà trường. Theo quy trình đào tạo, những học viên của Nhà trường sẽ được đào tạo giai đoạn 1 và một số học phần ở khu C (Phường Vân Hà - Bắc Ninh), khu B (thành cổ Bắc Ninh). Rồi sau đó, là những năm tháng tiếp tục học tập, rèn luyện tại khu A (Yên Xuân, Hà Nội). Cứ như thế, những sĩ quan chính trị tương lai đào tạo tại Nhà trường đã tắm gội ở cả hai dòng sông văn hóa: Kinh Bắc - xứ Đoài.
     Từ Bắc Ninh đến xứ Đoài, Trường Đại học Chính trị sống giữa hai cái nôi của văn hóa đất Bắc - những miền quê có thể coi là “địa linh, nhân kiệt” tiêu biểu trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Giữa miền văn hoá rộng lớn của địa phương, cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ của Nhà trường hôm nay vẫn đang đoàn kết, nhất trí, nỗ lực chung tay vun đắp nên một môi trường văn hóa sư phạm quân sự mẫu mực, tiêu biểu. Để từ đây, lớp lớp những tâm hồn sĩ quan chính trị tương lai được nuôi dưỡng, vun trồng; để họ thực sự “vừa hồng, vừa chuyên”; thực sự trở thành những sĩ quan tâm hồn, với “sách bên hoa”, với “đàn bên súng”; rồi khi tốt nghiệp, ra trường, họ trở thành “linh hồn, mạch sống” của các đơn vị cơ sở Quân đội ta trên mọi miền Tổ quốc thân yêu./.

Tác giả bài viết: Đại tá, PGS, TS Nguyễn Minh Cường/Khoa Tư tưởng Hồ Chí Minh.