Đoàn Chủ tịch điều hành Hội thảo.

     Cách đây gần 2 thế kỷ, trong học thuyết của mình, C.Mác đã nghiên cứu và phát hiện ra quy luật vận động của hình thái kinh tế - xã hội; quy luật sản xuất giá trị thặng dư trong xã hội tư bản, đồng thời chỉ ra con đường đấu tranh xoá bỏ mọi bất công xã hội, triệt để giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, giải phóng con người. Vận dụng những nguyên lý của chủ nghĩa Mác vào điều kiện ở nước Nga lúc bấy giờ, V.I.Lênin đã bổ sung, phát triển xây dựng nên chủ nghĩa Mác - Lênin. Kể từ khi chủ nghĩa Mác ra đời, lịch sử nhân loại đã có nhiều sự thay đổi to lớn. Với thắng lợi của Cách mạng xã hội chủ nghĩa Tháng Mười Nga vĩ đại năm 1917, chủ nghĩa xã hội từ một học thuyết trở thành một thực thể chính trị - xã hội; chủ nghĩa Mác từ một “bóng ma ám ảnh châu Âu” đã được hiện thực hóa trên thực tế, mở ra một thời đại mới, thời đại quá độ lên chủ nghĩa xã hội trên phạm vi toàn thế giới. Sự hình thành hệ thống các nước xã hội chủ nghĩa đã tác động mạnh mẽ đến tiến trình phát triển của loài người, là chỗ dựa cho các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc đứng lên đấu tranh tự giải phóng, xóa bỏ “vết nhơ thống trị” của chủ nghĩa thực dân trong lịch sử nhân loại. Những thắng lợi to lớn của chủ nghĩa xã hội đã làm thay đổi bộ mặt thế giới, là minh chứng hùng hồn cho sức sống mãnh liệt, trường tồn của chủ nghĩa Mác - Lênin, học thuyết khoa học và cách mạng, nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho phong trào cộng sản và công nhân quốc tế. 

Trung tướng, PGS, TS Phạm Quốc Trung, Hiệu trưởng Trường Đại học Chính trị
Báo cáo Đề dẫn Hội thảo.

     Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, đối diện với vô vàn âm mưu, thủ đoạn phá hoại, xuyên tạc của các thế lực thù địch, phản động, lý luận về chủ nghĩa xã hội của chủ nghĩa Mác - Lênin vẫn còn nguyên giá trị, tiếp tục là ngọn đuốc soi đường cho nhân loại trên con đường xây dựng một xã hội tốt đẹp, công bằng, bình đẳng và văn minh. Ở đó, không có hiện tượng người bóc lột người; mọi người được bình đẳng, có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc.
     Thời gian càng lùi xa, thực tiễn cách mạng thế giới, kể cả lúc thành công, cũng như lúc thất bại hay thoái trào tạm thời, đều khẳng định giá trị bền vững của những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin. Sự kiện chế độ xã hội chủ nghĩa hiện thực ở Liên Xô và các nước Đông Âu đổ vỡ ở đầu thập kỷ 90 của thế kỷ trước là “cái cớ” để chủ nghĩa tư bản và các thế lực thù địch rêu rao cho rằng chủ nghĩa xã hội đã sụp đổ, học thuyết Mác - Lênin đã lỗi thời, lạc hậu, không còn phù hợp với thời đại ngày nay (và nếu có cũng chỉ phù hợp với lịch sử thế giới những năm cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX). Tuy nhiên, đó tuyệt nhiên không phải là sự đổ vỡ của chủ nghĩa Mác - Lênin nói chung và học thuyết về chủ nghĩa xã hội của chủ nghĩa Mác - Lênin nói riêng. Đó chỉ là sự đổ vỡ tất yếu của một kiểu hoặc một loại mô hình chủ nghĩa xã hội cụ thể do bản thân các đảng cộng sản áp đặt, mà trước hết là do Đảng Cộng sản Liên Xô và các nước Đông Âu đã không tuân thủ những nguyên lý có ý nghĩa phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lênin; không quán triệt sâu sắc, vận dụng, bổ sung, phát triển sáng tạo lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin trong bối cảnh mới và điều kiện cụ thể của từng nước.
     Chủ tịch Hồ Chí Minh - Lãnh tụ thiên tài của dân tộc Việt Nam, danh nhân văn hoá thế giới, đã nghiên cứu, trung thành và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào Việt Nam, sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam và lãnh đạo thành công Cách mạng tháng Tám năm 1945, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa (nay là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam); lãnh đạo toàn dân tiến hành kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ, giành độc lập tự do, thống nhất Tổ quốc, đưa cả nước tiến lên chủ nghĩa xã hội. Tư tưởng Hồ Chí Minh là sự kết tinh những giá trị tốt đẹp của truyền thống văn hóa dân tộc Việt Nam, tinh hoa văn hóa thế giới, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của Việt Nam. Tư tưởng Hồ Chí Minh hình thành, phát triển và tỏa sáng cùng quá trình đấu tranh giành thắng lợi của cách mạng Việt Nam, để lại những giá trị lâu bền đối với kho tàng lý luận cách mạng của Việt Nam và thế giới. Tư tưởng cũng như hoạt động thực tiễn của Người luôn ngời sáng tinh thần nhân văn, hướng tới giải phóng con người, giải phóng dân tộc, giải phóng nhân loại; tất cả do con người, vì con người, đồng thời chứa đựng nhiều giá trị mà nhân loại hiện nay đang hướng tới.
     Ngày nay, đời sống chính trị - xã hội quốc tế có những diễn biến phức tạp, khó lường. Chủ nghĩa xã hội hiện thực đang ở thời kỳ khủng hoảng. Các đảng cộng sản và đảng công nhân đã và đang đổi mới nhận thức lý luận thông qua tổng kết thực tiễn, làm sáng tỏ lý luận về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội phù hợp với từng quốc gia, dân tộc. Đối với nước ta, các thế lực thù địch không bao giờ từ bỏ âm mưu chống phá bằng chiến lược “diễn biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Song toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta vẫn kiên định với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Trải qua gần 30 năm đổi mới dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, đất nước ta đã dành được những thành tựu quan trọng. Nhận thức lý luận của Đảng về công cuộc đổi mới, về chủ nghĩa xã hội đã có những bước tiến lớn. Đường lối đổi mới ngày càng được bổ sung, phát triển và phát huy trong thực tiễn. Trong khi đó, tình hình thế giới, trong nước thường xuyên biến đổi. Hiện nay, công cuộc đổi mới đất nước ngày càng đi vào chiều sâu, càng nảy sinh nhiều vấn đề mới, bộc lộ mâu thuẫn mới. Những thời cơ và khó khăn, thách thức đan xen, đòi hỏi Đảng ta phải không ngừng nâng cao bản lĩnh, trí tuệ; thường xuyên bổ sung, phát triển đường lối, tạo ra động lực mới để đưa công cuộc đổi mới đạt được những thành tựu to lớn hơn. Chính vì vậy, nghiên cứu, quán triệt, làm sáng tỏ sức sống mãnh liệt, trường tồn, bảo vệ, bổ sung, phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong tình hình mới là vấn đề có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc; là vấn đề mang tính cấp thiết cả trước mắt và lâu dài của các đảng cộng sản, đảng công nhân quốc tế, trong đó có Đảng Cộng sản Việt Nam.
     Theo tinh thần đó, tại buổi hội thảo hôm nay, trong khuôn khổ thời gian có hạn, thay mặt Ban Tổ chức, tôi đề nghị các nhà khoa học, các quý vị đại biểu tập trung thảo luận, đóng góp ý kiến làm sâu sắc thêm một số vấn đề cơ bản sau:
     Một là, tiếp tục làm rõ bản chất khoa học và cách mạng của học thuyết Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh với những nguyên lý lý luận đã và đang chỉ ra con đường cách mạng để giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, giải phóng con người khỏi áp bức, bóc lột, bất công. Cùng với khẳng định sự đúng đắn, sức sống mãnh liệt, trường tồn, cần tập trung phân tích, làm rõ “tính mở” của học thuyết Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đồng thời nêu rõ sự cần thiết phải bảo vệ, bổ sung, phát triển và vận dụng khách quan, sáng tạo vào tình hình thực tiễn của nước ta.
     Luận giải và làm rõ vấn đề phải chăng chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh đã là chân lý tuyệt đối? Việc áp dụng máy móc, giáo điều hoặc xa rời những nguyên lý cơ bản, phủ nhận những giá trị khoa học và cách mạng của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh... có phải là nguyên nhân làm xơ cứng, triệt tiêu sức chiến đấu của các đảng cộng sản, đảng công nhân, dẫn đến khủng hoảng, sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và Đông Âu? Đồng thời, kiên quyết phê phán, đấu tranh bác bỏ các quan điểm xuyên tạc, coi sự sụp đổ của mô hình chủ nghĩa xã hội kiểu Xô viết là sự sụp đổ của học thuyết Mác - Lênin, cho rằng chủ nghĩa Mác - Lênin đã hết vai trò lịch sử của nó; việc lấy chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng là sai lầm mang tính hệ thống của Đảng Cộng sản Việt Nam. Đây cũng chính là nội dung của cuộc đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng lý luận trước sự chống phá toàn diện của các thế lực thù địch mà các đảng cộng sản, đảng công nhân trên thế giới và Đảng Cộng sản Việt Nam không bao giờ được xem nhẹ, buông lỏng.   
     Hai là, cùng với phân tích làm rõ những giá trị bền vững trong di sản tư tưởng của chủ nghĩa Mác - Lênin, đề nghị các đại biểu tập trung nghiên cứu có hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh với tư cách là sự phát triển, vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào thực tiễn cách mạng Việt Nam. Luận giải mối quan hệ giữa chủ nghĩa Mác - Lênin với tư tưởng Hồ Chí Minh, làm rõ quá trình nhận thức và thành tựu của Đảng Cộng sản Việt Nam trong việc quán triệt, bảo vệ, bổ sung, phát triển, vận dụng sáng tạo và làm phong phú, sinh động thêm chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta. Đánh giá trung thực, khách quan việc vận dụng lý luận Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh của Đảng ta. Chỉ ra đâu là những nhận thức đúng đắn, khoa học cần tiếp tục khẳng định, phát huy, đâu là những hạn chế, yếu kém, sai lầm,... cần kịp thời khắc phục, phòng ngừa và sửa chữa. Từ đó, khái quát, làm sâu sắc thêm lý luận để chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh luôn giữ vai trò nền tảng, dẫn dắt, soi đường cho hoạt động của Đảng, Nhà nước ta.
     Ba là, luận giải rõ hơn những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, bao gồm: những đặc trưng của chủ nghĩa xã hội và tính đặc thù của con đường, cách thức quá độ lên chủ nghĩa xã hội của Việt Nam; quan điểm, đường lối đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế; sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân; giai cấp và đấu tranh giai cấp trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội; quan hệ giữa lực lượng sản xuất và xây dựng, hoàn thiện quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa; ứng dụng và phát triển cách mạng khoa học - công nghệ; các vấn đề dân tộc, tôn giáo, nhân quyền; cách thức giải quyết mối quan hệ giữa giai cấp - dân tộc - quốc tế; xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân; xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa... trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa ở nước ta hiện nay.
     Bốn là, quán triệt và vận dụng sáng tạo học thuyết Mác - Lênin về chiến tranh và quân đội, tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh vào xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa. Các ý kiến cần đi vào luận giải và khẳng định xây dựng quân đội vững mạnh về chính trị là nguyên tắc căn bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong xây dựng quân đội kiểu mới của giai cấp công nhân. Nghiên cứu, bổ sung, phát triển cơ chế lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với Quân đội nhân dân Việt Nam; đồng thời luận giải bản chất giai cấp công nhân, tính nhân dân, tính dân tộc của Quân đội ta trong giai đoạn hiện nay. Xác định vai trò của Quân đội trong nghiên cứu, vận dụng, bảo vệ, phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Từ đó, đề xuất các giải pháp cơ bản, thiết thực trong xây dựng quân đội vững mạnh về chính trị; tiếp tục hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng, thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với thực hiện chế độ chính ủy, chính trị viên trong Quân đội nhân dân Việt Nam; đổi mới phương thức đào tạo đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ chính trị các cấp; nâng cao chất lượng giáo dục chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh ở nhà trường quân đội, đáp ứng yêu cầu giáo dục và đào tạo trong quân đội và mục tiêu xây dựng, phát triển đội ngũ cán bộ quân đội đến 2020 và những năm tiếp theo. 
     Năm là, bảo vệ và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trước sự chống phá của các thế lực thù địch là trách nhiệm của mọi cán bộ, đảng viên đảng cộng sản, đảng công nhân quốc tế và Đảng Cộng sản Việt Nam. Do vậy, đề nghị các đại biểu tiếp tục cho ý kiến đi sâu vào phân tích, xác định luận cứ phê phán các quan điểm sai trái, thù địch đối với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Tập trung đề xuất các giải pháp bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh bác bỏ những luận điệu sai trái, phản động, góp phần làm thất bại âm mưu và hoạt động “diễn biến hòa bình”, “phi chính trị hóa” quân đội của các thế lực thù địch, ngăn chặn những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ, củng cố sự thống nhất tư tưởng trong Đảng, sự đồng thuận trong xã hội. Trong đó, tập trung nghiên cứu, đề xuất các giải pháp phát huy vai trò của Quân đội, của hệ thống cơ quan chính trị, cơ quan tuyên huấn, các học viện, nhà trường đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ chính trị, nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn quân sự tham gia nghiên cứu, bảo vệ, bổ sung, phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong tình hình mới. 
     Hôm nay, trong mỗi chúng ta vẫn đang lắng đọng không khí hào hùng của Lễ Kỷ niệm 70 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh 02/9. Toàn quân ta đang hướng tới Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân đội lần thứ X, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng. Đó là những sự kiện trọng đại của Đảng, đất nước và quân đội; thể hiện sức sống mãnh liệt, trường tồn của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong thời đại ngày nay. Ban Tổ chức Hội thảo kính mong các đồng chí với tình cảm biết ơn sâu sắc đối với các lãnh tụ thiên tài C.Mác, Ph.Ăngghen, V.I.Lênin, Hồ Chí Minh; với trách nhiệm thiêng liêng, cao cả của những người cộng sản chân chính đối với việc bảo vệ và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong tình hình mới, hãy nêu cao tinh thần lao động khoa học nghiêm túc, thẳng thắn, khách quan, trung thực và sáng tạo, cùng nhau trao đổi, thảo luận góp phần vào thành công của buổi Hội thảo hôm nay./.